10 Pamahiin ng mga Pilipino na Hindi na Dapat Paniwalaan

Fact-Checked by Ronna Capili Bonifacio

Ang usog ay nagdudulot ng lagnat. 

Sa pamahiin ng mga Pilipino, sinasabing ang bata ay nauusog kapag ang isang bagong kakilala ay masyadong natuwa sa kaniya. Ang pagkatuwa ay nagdudulot ng lagnat, panghihina, o pagkabalisa sa bata. Ang tanging paraan na pagalingin ang usog ay ang paglalagay ng laway sa noo o sikmura ng bata. Para hindi mangyari ito, madalas ay nagsasabi ng “pwera usog” ang mga tao kapag nakikilala ang isang bata sa unang pagkakataon. 
 
Naniniwala ang mga Pilipino na lahat ng tao ay kayang makausog, may ilan nga lamang na mas makalas. Ang mga taong maitim ang gilagid o gutom kapag nakakilala ng bata ay magdudulot ng mas malakas na usog. Para protektahan ang mga bata laban sa usog, ang mga naniniwala dito ay pinapasuot ang kanilang mga anak ng bracelet pangontra sa usog na karaniwan ay gawa sa itim at orange o pulang mga beads. 
 
Apat sa sampung magulang ang naniniwala sa usog. Ayon sa kanila ay mas mabuti nang maging maingat. Ang pinaka-lohikal na paliwanag dito, siyempre, ay dahil kadalasang umiiyak ang mga sanggol kapag nakakita ng mga taong hindi nila kilala. 

Suwerte ang batang suhi.

Ang suhi, o batang lumabas nang una ang paa, ay magdadala ng swerte sa pamilya. Kapag tanda niya ay kaya niya ring tanggalin ang tinik ng isda mula sa lalamunan ng ibang tao sa pamamagitan lamang ng paghawak o pagmasahe sa leeg nito.  

Tatlo sa sampung tao na aming tinanong ay naniniwala sa mga pamahiin tungkol sa mga suhi. Ngunit walang paliwanag ang siyensya sa pagkakaroon ng kakayanan ng isang suhi na gawin ang alin man sa mga nabanggit.

Ang inunan ay dapat balutin at ilibing.

Sinasabing kung ang inunan ay ililibing sa paligid ng bahay, ang sanggol ay lalaking malapit sa pamilya. Dapat din daw itong balutin sa diyaryo para tumalino ang bata. Ito ay lumang paniniwala na hindi na gaanong sinusunod ng mga nakatira sa lungsod. Isa sa sampung nanay ang naniniwala dito.  
 
Ang inunan na nakakabit sa gilid ng bahay-bata at naghahatid ng oxygen at sustansya sa sanggol sa loob ng tiyan ay sinasabing punong puno ng nutrisyon. Ito ang dahilan kung bakit iniisip ng iba na ang pagkain nito ay magpapalusog sa nanay pagtapos niyang manganak.

Hindi na lalaki ang bata kapag hinakbangan siya habang natutulog.

Hindi nakakagulat na isa lamang sa sampung kaao ang naniniwala sa pamahiing ito. Ang pamahiin ng mga Pilipino na ito ay nagmula sa mga matatanda, ngunit wala itong batayan sa siyensya. Ang paglaki at pag-unlad ng bata ay naiimpluwensiyahan ng iba’t-ibang mga bagay, mula sa nutrisyon hanggang sa genetics (mga katangiang namamana). 

Nagdadala ng swerte ang pusod.

Ang pinagputulan ng pusod, na nakakabit pa sa sanggol na bagong panganak at natatanggal lamang pagtapos ng ilang araw ay dapat itago dahil swerte ito. Anim sa sampung nanay ay naniniwala sa swerte na nakukuha dito.  
 
Meron ngayong tinatawag na cord blood banking kung saan ang dugo mula sa pusod at sa placenta ay kinukuha at iniimbak para magamit sa hinaharap. Marami ang naniniwala na ang dugong ito ay naglalaman ng selulang tinatawag na stem cells na maaaring makasagip ng buhay. Ayon sa maraming pag-aaral sa ngayon, kayang pagalingin ang ilang mga sakit sa pamamagitan ng stem cell therapy.

Itago ang buhok ni baby sa mula sa una niyang gupit.

Karaniwang iniipit ang buhok sa mga librong tulad ng encyclopedia at diksyonaryo, sa pag-asang mapapatalino nito ang mga bata. Pito sa sampung magulang ang naniniwala pa rin sa tradisyong ito. Sa ngayon, may mga pagupitang pambata na nagbibigay ng sertipiko para gunitain ang unang gupit ng bata (na may kasamang ilang hibla ng buhok, at litrato nang bago at matapos siyang gupitan).

Kapag sinisipsip ng bata ang daliri niya sa paa, nanghihingi siya ng kapatid.

Hindi naman, kahit dalawa sa mga magulang na aming tinanong ang naniniwala dito. Karaniwang nagsisimulang sipsipin ng bata ang kaniyang daliri sa paa sa pagitan ng apat hanggang walong buwan. Sa katunayan ay importanteng yugto ito ng kaniyang paglaki. Wala pang masyadong koordinasyon ang kaniyang mga kamay, pero sinusubukan niya nang matuto tungkol sa mga bagay sa paligid niya. Ang isang paraan ng pag-alam niya sa paligid ay ang pagsubo niya ng iba’t-ibang bagay, kasama na ang sarili niyang mga paa, pag nahanap niya na ang mga ito. Bukod sa nagpapakita ito ng kamalayan tungkol sa sarili niyang katawan, ang pagsipsip ng daliri sa paa ay nakakagpapasaya at nagpapakalma sa inyong anak.

Maglagay ng maliit na sinulid sa noo ng sanggol kapag siya ay sinisinok.

Lima sa sampung magulang ang sumusunod parin sa pamahiing ito, ngunit maraming sanhi ang sinok ng bata tulad ng sobrang pagpapakain o paglunok ng hangin. Para maiwasan ito, siguraduhing didighay ang bata. Huwag siyang pakainin o painumin nang masyadong mabilis. Maya’y maya ay magpahinga sa pagpapakain, at paupuin ang bata 20 hanggang 30 minuto pagkatapos kumain. Maaari mo rin tapikin at haplusin ang likod niya o painumin siya ng tubig. Kung walang gumana sa mga ito, huwag biglain o gulatin ang bata — walang pruweba na gumagana ito.

Hindi puwedeng lumabas ang bata sa gabi dahil sa hamog.

Sinasabing kapag pinalabas ang bata sa gabi, lalo na kung malamig, ay magkakaroon siya ng sipon at magkakasakit. Habang siyam sa sampung magulang na tinanong naming ay naniniwala dito, sinasabi ng mga doktor na hindi nagkakasakit ang mga sanggol dahil sa malamig na hangin sa labas. Kahit anong kwarto, malamig man ito o mainit, kung hindi ito komportable, ay maaring maging sanhi ng sipon ng bata. Ipinapayo ng mga doktor na huwag dalhin ang mga sanggol sa mataong lugar kung isa hanggang tatlong buwan pa lamang sila para mabigyan ang immune system ng pagkakataon na gumawa ng antibodies na pangontra sa mga sakit.

Gupitin ang pilikmata ng bata sa unang buwan niya upang tumubo itong mahaba at maganda.

Lima sa sampung magulang na tinanong namin ay naniniwala sa pamahiin ng mga Pilipino na ito. Gayunpaman, ang manipis o maikling pilikmata ay hindi senyales ng mahinang kalusugan o hindi maayos na pangangalaga sa bata. Tulad ng buhok, ang pilikmata ay nalalagas ay tumutubo rin ulit. May sariling pakinabang ang ating katawan dito, kaya ang pagputol ay maaaring magdulot pa ng kapahamakan.